Минулий час у чеській мові
Шрифт:
Rozumet -> rozumel / rozumela / rozumelo / rozumeli / rozumely / rozumela
Uk'azat -> uk'azal / uk'azala / uk'azalo / uk'azali / uk'azaly / uk'azala
Головна ідея тут – T ->– L, тому таку форму називають інколи L-форма дієслова.
Дієслова, що в початковій формі закінчуються на -nout, а також низка неправильних дієслів, що закінчуються на „-'est, -'ast, -'it, -'ezt, -'yt, -'ist, -'ect, -'ict, -'at” вимагають дещо іншого способу утворення форми минулого часу.
Дієслово «бути»
Sloveso „b'yt”.
b'yt
V
byl, byla, bylo,
byli, byly, byla
Я була дома.
V
J'a jsem (2) byla doma. = Byla jsem (2) doma.
Допоміжне дієслово „jsem” займає другу логічну позицію в реченні. Особовий займенник „j'a” вживати не обов’язково, адже з форми допоміжного дієслова можна встановити особу.
Варто пам’ятати, що j'a /= jsem! Це дуже різні речі.
J'a – особовий займенник.
Jsem – дієслово.
Сестра була в школі.
V
Sestra byla ve skole. = S'egra byla ve skole.
„Sestra” = (нелітературно, розмовно) „s'egra” – це третя особа. Для третьої особи допоміжне дієслово взагалі не потрібне для утворення минулого часу.
Ми були у відрядженні.
V
My jsme (2) byli na sluzebn'i ceste. = Byli jsme (2) na sluzebn'i ceste. = My jsme (2) byli na pracovn'i ceste. = Byli jsme (2) na pracovn'i ceste. = My jsme (2) byli na sluzebce. = Byli jsme (2) na sluzebce.
Допоміжне дієслово „jsme” займає другу логічну позицію в реченні.
Варто пам’ятати, що my /= jsme! Це дуже різні речі.
My – особовий займенник.
Jsme – дієслово.
Ви були в офісі.
V
Vy jste (2) byli v kancel'ari. = Byli jste (2) v kancel'ari. = Vy jste (2) byli v kanclu. = Byli jste (2) v kanclu.
Допоміжне дієслово „jste” займає другу логічну позицію в реченні.
Варто пам’ятати, що vy /= jste! Це дуже різні речі.
Vy – особовий займенник.
Jste – дієслово.
Вони були у відпустці.
V
Oni byli na dovolen'e. = Byli na dovolen'e. = Oni byli na dovci. = Byli na dovci.
„Oni” – це третя особа. Для третьої особи допоміжне дієслово взагалі не потрібне для утворення минулого часу.
Я був дома.
V
J'a jsem (2) byl doma. = Byl jsem (2) doma.
Я був у лікарні.
V
Byl jsem (2) v nemocnici. = J'a jsem (2) byl v nemocnici.
Я був у метро.
V
Byl jsem (2) v metru. = J'a jsem (2) byl v metru.
Я була на роботі.
V
Byla jsem (2) v pr'aci. = J'a jsem (2) byla v pr'aci.
Я була в супермаркеті.
V
Byla jsem (2) v supermarketu. = J'a jsem (2) byla v supermarketu.
Я був у школі.
V
Byl jsem (2) ve skole. = J'a jsem (2) byl ve skole.
Я був в університеті.
V
Byl jsem (2) na univerzite. = J'a jsem (2) byl na univerzite.
Я була в офісі.
V
Byla jsem (2) v kancel'ari. = Byla jsem (2) v kanclu. = J'a jsem (2) byla v kancel'ari. = J'a jsem (2) byla v kanclu.
Я була на морі.
V
«Я була у моря».
V
Byla jsem (2) u more. = J'a jsem (2) byla u more.
Я тут була.
V
Byla jsem (2) tady. = J'a jsem (2) byla tady.
Я тут ще не була.
V
Tady jsem (2) jeste nebyla. = J'a jsem (2) tady jeste nebyla.
Я там був.
V
Byl jsem (2) tam. = J'a jsem (2) byl tam.
Я був на дворі.
V
Byl jsem (2) venku. = J'a jsem (2) byl venku.
Я був у Чехії.
V
Byl jsem (2) v Cesku. = Byl jsem (2) v Cesk'e republice. = J'a jsem (2) byl v Cesku. = J'a jsem (2) byl v Cesk'e republice.
Я був у Празі.
V
Byl jsem (2) v Praze. = J'a jsem (2) byl v Praze.
Я хворіла.
V
«Я була хвора».
V
Byla jsem (2) nemocn'a. = J'a jsem (2) byla nemocn'a.
Ти була на вокзалі.
V
Byla jsi (2) na n'adraz'i. = Bylas na n'adraz'i. = Ty jsi (2) byla na n'adraz'i. = Tys byla na n'adraz'i.
Він був в аеропорту.
V
Byl na letisti. = On byl na letisti.
Ми були в поліції.
V
Byli jsme (2) na policii. = My jsme (2) byli na policii.
Ви були в гуртожитку.
V
Byli jste (2) na koleji. = Vy jste (2) byli na koleji.
Вони були на пошті.
V
Byli na poste. = Oni byli na poste
Дієслово «бути» —
завдання
Оберіть правильний варіант.
1/// Я був в офісі.
a) Byl jsem v kanclu.
b) Byl v kanclu.
2/// Де ти був?
a) Kde jsi byl?
b) Kde ty buv?
3/// Батько був дома.
a) Otec je byl doma.
b) Otec byl doma.
4/// Вони були на пошті.
a) Byli na poste.
b) Oni jsou byli na poste.
5/// Ви були в гутрожитку.
a) Byli jsme v koleji.
b) Byli jste na koleji.
6/// Ми були в поліції.
a) Byli jsme na policii.
b) Byli jsi na policii.
7/// Я була в аеропорту.
a) Byla jsem na letisti.
b) Ja bula na letisti
8/// Bylas na n'adraz'i.
a) Я була на вокзалі.
b) Ти була на вокзалі.
9/// Я тут ще не була.
a) Tady jsem jeste nebyla.
b) Tady nejsem jeste byla.