ЖАНРЫ

?? Robinzon Kruzo heyratin? jimon iy?n ??y mac?ron
Шрифт:

– Bo ciciyoy?-xbm sy.

– Ci hyvoni sy obiriyninim,-votise. mo cy ss bire niziny cy pncs varde. Im ci qily yol siri linq be. Pncm vindeyd, cy pus bakam bvc ome fikim karde. Mi y ci kom trfo pus kardes, zindnibim. Ksuri cimis zirk bese. mo az by har curi komq ti kardbim. I ruj bdirisi kulsiyymon. Oxod pusimon karde vardimone ci kyuti bonismon pegande. v, di ruj ci hsi yiyo mande tmiz hisk b bpest vardime ci noli vzd ist hitvirdm ogande.

Ci an mand bpest, m da-donz ruj b cnubi trf simon. Cm azug ruj-b-ruj oskor bkam beyo dmandimon gnot karde. mo b kno ncx cm sin ov orxeyd besedbimon. Mi b Avropa qmiyon de ros ome umi Gambii, Senegal, Havz vini yan ci har qily co ru trofd bi b qily mand vir se czir pydo karde, yan znciyon (siyo gulon) dasd tlf bninbim. Co cors ni. Mi zindbim ki, cmi Avropa qmiyon b har trfi bisunn, b Gviney sahilon, b Brazilya yan b Miyon Hindiston ojnn ci Havz vini toniku dvardninin. Iql sixan-ya bo Avropa qmiyon pydo karde, yan bo tlf beyom sixan dobe.

Bpe voty tki da rujn b sahili dorozi bst romon dvom karde. Oxod mi bo insonon nijiy viron de inson jiy viron vz bes hissim karde. Di-se vird sahild odmimon vinde. von hm siyo bdnin quciliy odmon bin. I kr b hisk bese cvon toniku sem piyy. mo cimi agilmand mslht km Ksuri bimi rozi nibe.

– Niypiyse,-votise.

mo mi ha cokn bed-bibu de vhsiyon bo sixan kardeyo qmim b kno nez barde. von cimi fiki b s dqinin. von be siloh bin. mo ci qily dasd doroz, nozik lvoy hesbe; Ksuri ci lvo (mizrag) niz bes iyn ci siyo gulon dy can diyro bibu cok yeson qpis yy. Bcy qorosn mi qmim bpes romy ncx de isoron dmandim qp je, sift krd cm vsyn beku vonim b s dgande. von b s dqinin. Bm cvob doe isord bmno xork vardeyo cm qmi oqteyo mhlumatison doy. Tos cimi vokiri nisande cvond di ks b viry tilyn. Nim sahaf dvardnibe ki, ci qily dusis di yol po hisk kard qujd, c qil kulis qily qus oqardyn. Im ygin ki, txil bnine. Peso mhlum be ki, bvirond b txili mand qily sey. m imoni de qily yol roziyti bo gbul kardeyo hozi bimon.

mo do baxsisi cokn bbe se? Ci vhsiyonku tarse qoros b sahil beseyo curut kardnibimon. vonn cmku kam tarsednibin. Oxo, von ci ctintiku bo har di trfiyo qily nitars bes roson pyd karde. Dilds qujd iyn hardin se bi qusson sahildson noy, diyro okiriyyn. De joqo bm qujd poon de quson b barkz vardeyo imkonison doy. Peso ojnn bst navkonni vir omyn.

m de isor cvonkumon roziyti karde. Tojdn b ro dqineyo hozi beyd, bvon qily yol coki karde firstimon pydo karde. Hl ci sahiliku co bnibimon ki, berdm ci bando can bivotos diql yol vhsiy hyvon duz b diyo trf tileson vindimone. Cvond qily b iql trf tiledbe. Sahild bi odmonn bny tarsi iyndi eqte-eqte tiledbin; jenon hniyn ve tarsyn. ncx nizyn odm ist viro livednibe. mo hyvonon b hic ksi diynikardy duz omyn istnison b diyo sodoy. Joqo bizin ki, cvon cmi mgsdison dnisteybn. Berdm cvond qily lozimb drcd b barkzi nez omy. Mi qily joqo hol hic cs kardnibim. B sahat ci tifanqi qilymi pur karde, diqlon pur kardeyn b Ksurim dasparde dmandim desmeni cs karde. Tos cy b tifanq mnzil rse mi cxmxim dkirniy, qull sof b cy s qini. v b sahat b ov ese, tojdn b ovi dim bese tase-tase b sahili trf dmande sinov harde. Mhlum be qoros v de maqi b canq be. Cy yaro s xun iyn ha b ov eseyd b cy lv s oviku nfsis biriybe, tos knos niziny sinov harde tasy.

Ci tifanqi sdo ms, cy otsi vind vhsiyon tarsi iyn cvon tccubi vote mumkun ni. Bvay tarsi joqo b zmin doroz bbin ki, joqo bizin mardbin. Ci hyvoni ese iyn cim bo nez omeyo isor karde vindeyd b curut omyn ,bo mard hyvoni bevardeyo b ov dsin. Mi fik nikardy ci hyvoni kom vird eses tyin karde zindnibim. Cunki cy tas vir diris xun be. De yol muskulti hyvonim pydo karde de jiym dbase. Ci jiy tikim bo vhsiyono sodoy. vonn okirnisone bbiyeson bekirniy. Im hyvon, nadir cinsin, can bivotos mahbub xol-xolin, qily yol plnq be. Ci cmdki trofd mand vhsiyon de heyrti st dason b osmoni trf ros kardbin. von, hyvonim de cici je bst agl dviziqine zindnibin.

Cimi tifanqi sdoku tars iql hyvon bkno bese, b bandi trf tily. Ci jb hyvoni qujdi znciyon harde piyeson fameyd, bs dqinim, y bvon bibaxsim cok bbe. Hyvoni von bostno peqteyo isorm karde. von tos imi bs dqine ve rozi bin iyn vaxti qin nikardeyo b ko dqinin. Cvon cxuson nibe. mo tij tv iyn de tik tij cuon ci plnqi pusison joqo cald iyn ry evate ki, m de cxu joqo r nzinimon karde. von bmison qujd tklif karde. Mi de isor, vim bvon baxs, mo cy pusi piyeyim vonim de isor b s dkande. von sof de yol hvsi rozi bin, gyzi bimi bomonison ci navkonnisn ve azukson varde. Minn cvon cic beson nizine-nizine gbulim karde. Peso ovimn piyy. Ci ov gabondm qily peqte sbjiyem karde. Dimiyn cm ovi orxe iyn b sin ovi ehtiyocimon be vonim b s dgande. Bvd von ist zivond seysoni vote iyn cvon miyono diql jen co be bo oviyo sin. Itk dvardnibe ki, ci qiliyo tumo kard bi qily yol gabi b puri sin ovison varde sahild b zminison noy (jqo mhlum, von im qiliy gabon hsiyd patdn). Mi Ksuri de ov qulonim b kno bo oviyom vigande. yn gabonis de sin ovi puris karde vardise.

De joqon harde, ov iyn bm mhlum hardin kavunku ehtiyotimon qte, ci gongpiy znciyonku co bimon; hni i krn b kno benisy yonz ruj de navkonni istikamti romon karde. Oxo ponz mil msafd cm nad diyod doroz bi qily nozik zminim vinde. Hvo sokit be, bo vini rqardeyo ist rom b oj diyo qordiniy. Bvd m decy orxi dimbdim omeyd ci sahiliku ss mil b diyro, ci Bhr-muhiti trfo oskor ciy qily co zminim vinde. Im ci doroz vir Havz vini bes diyrod bi zmini bi nomd qily czir bes zinme. mo czir ve diyro be, cic bikm zindnibim. Bcy trf se curut kardnibim. Berdm ci Ksuri zik-zikim msy:

– Cnab, cnab, vokir! Gmi!

Fgir hirdn im qmis mutlk ist k qmiyond qily mni tgib kardeyo vigande, qimon kardbe, brk tarsedbe. ncx mi ci rbonku kom drcd diyrobemon zineku cvonku nitars qily hold bem byim vote. Tos ci kyuto bese de qmi vinde b ico cy qily ci Portoqizi besn tyinim karde. «Mqviji sir qmiy. B is b Gviney sahil bo znciyo sed»,-votime b fik sim. ncx de diggti diykard bpest cy b co vir ses iyn bkno nez se fikd nibes vindime. Bvd mi cmi vokironim okarde b oj diyo trf si qmiyd bi odmon nz bst clb kardeyo ist dasiku omy dmandim karde.

mo itk bpest b s dqinim ki, de qily yol suruti bismonn, ojnn cm isoron vinde zin b qily msaf rs nibnemon. Gmi cm toniku dvard mnis vinde zinni umi kard vaxtd von mnison de durbeni vosit vindsonebn, Peso von minison b s dgande ki, cm qmison ci Avropa qily es qmison hisob kard. Bvon rseyo ist vokironison ekirniy; se sahat dnivardy m bvon rsymon.

von bmi de portiqiz zivoni, de Ispaniya zivoni iyn de firnqi zivoni sixanison vote. mo mi bicimon hic qily bs dniqinim. Oxod i ks sotlandiyvij matrosi dimis inqilisi zivonds sixan karde. Bvd mi inqilisbem iyn mini sir qt rbonku tilem by vote. Ci sixanon bpest von mini iyn cimi hmroson de yol hurmti gbul karde cm rzag iyn boon barkzison b qmi sy.

Cimi eqiniy beumiy, ci qon holiku roxniy tojdn b ozodiyyt bes miku ofy bi sodkomfi har ksi bne b s dqine. Mi b sahat bost rxe qoros ist cmi hesi-nim b kapitani baxseyo tklifim karde. mo kapitan de alicnab sifti miku hici nisese, tos b Brzilya rse cimi seyon hm bmb oqorodones vote:

– Brazilya sim mmlktiku can bivotos diyroy. qm sim seyon bisnom b vsiyni bmardeyon, bvd simni roxnem ci foyd bdo? Ne, ne sinior mi simni tos Brazilya be pul bardninim. mo sim seyon tos sim bst mhol simni jiyovne bne.

IV fsil. Robinzon b Brazilya sed. Nubstin b diyo besed iyn b flokt eqined

Kapitan ncx de sixani nibe, kodn b qily ulviy dili molikbe. v, ci matrosnd hic ks by niqine qoros cy seyonis b slik dkande, qilysi cok siyahi qte vonis hm b qily co utogis doy qird karde. Tos b Brazilya rse cokn hesbe jqon seyon siyahis bmi doy. Bcm barkzi msl omeyd, kapitan de mmnuniyyti by mistri beses izoh karde iyn xahisis karde ki, b can hvate piyem bivotim. Minnvotime ki:

– Ist cmi rftorond an alicnabtiyon nison doy ki, ist b hire-havate qpdseyd de hic curi az bst moli geymt nimn vote. Imi mi bsm ehd sododm.

Bvd v, bmi de qily nivist iltizomnom hsto piastr 2 doe zines iyn Brazilyad qily co mistri qm hniyn ve bido v hmon migdori does geyd kardbe.

Tos Brazilya cm sf can bivotos cok dvarde. Ci visti di ruj sfksti bpest b «Mugddson» liman dsimon.

De joqon bi sftdn ci flokto rxymon. Ci qily insoni b qon koy eqine cyku bese tki cimi qilyn kom mandbe. vn, cimi bpest ist kard kon tyin kardbim.

Ci Porteqiz qmi kapitani bmi kard coki hic vaxti ci yodo benibkardem. Gmiy kirs miku nisy iyn cimi seyonisn tmom-kmol bmis oqordiniy. Ilov bo siri pusiyo cil, bo plnq pusiyon vist piastris doy iyn ist cmi izof, bo hvateyo dasdo, c cumld i yesik cxir, di tifanq, ci sm tumo kard mumi i hisssn hiriy. Iql sixan ist molon vey hiss hvat bpest b Braziilya sahil beseyd cimi cifd di sa vist piastrim hesbe.

2

Piastr ci Ispaniya pule. B cm hst kopiqi musaviy.

Поделиться с друзьями: