Здубавецьця (кнiга) (на белорусском языке)
Шрифт:
– Дык яго слабiць?
– Не.
– Яго крапiць?
– Не.
– Тады ён здаровы. Навошта да мяне прывяла?
– Дык ён, паночак, дрышчыць...
Свой адлiк
Адна дзеўка йшла на Пятра дый прыгаворвала сваёй касматачцы:
– Знай, пятля, калi было Пятра, намуразалася, як вiшань...
У кожнага свой адлiк часу.
Рэшата
Пра дзяўчыну, слабую на перадок, канкрэтна пра ейную масёху казалi вушацкiя:
– Гэта ўжо такое рэшата, што й пасеiна адна ня затрымаiцца.
Вобраз рэшата прынiжаны, затое выразна.
Як гэта?
Вушацкая студэнтка загуляла ў Менску. Просiць, каб мацi пайшла ў бальнiцу, узяла даведку, што яна дома прахварэла. Трэба вучобу на год "отсрочить". А мацi нiяк ня можа ўзяць да толку:
– Як гэта адсрачываць? Цi табе, дачушка, далi мяшалкай па срацы?
Захацелi сьцiснуць
Мама прыйшла з канцэрта й пра сучасную моду кажа:
– Паразьдзiралi ўсё, дык спаднiцамi захацелi сьцiснуць...
Выходзiць, што й з моды ёсьць выгоды.
Цяпер
Вушацкая жанчына заўважае:
– Цяпер дзевак замуж аддаюць цельных - тры месяцы пабудзiць i ацелiцца. Ня глядзяць, што цельная, бяруць. Раней бальшыной бралi няцельных, а цэлых.
Па клопату
Старыя цёткi кажуць сваiм аднагоднiцам:
– Ну што, сваiх курэй на курасаднi пасадзiлi ды ўспакоiлiся?
Адгiлела, ад'юрэла, адабрала.
Сама музыка
Мужык на худую жонку:
– Iскрыпка мая, балалайка мая.
Поўна хата музыкi.
Рамонт
У местачкоўца жонка высокая, а ён маленькi. Ды, напiўшыся, жонка б'е й б'е яго. Грокат, грукат стаiць. Выйшла гаспадыня з хаты пасьля чарговае бойкi, а суседка й пытаецца:
– Што ты, Полька, рамонт рабiла?
Неяк гэтая Полька п'яная разьбiла галаву. Абстрыглi нагала. Дык сябры пытаюцца ў цiхманага мужыка, цьвелячыся:
– Цi адрасьлi валасы, цi можна ўжо баньцiкi завязаваць?
Баялася
Вушацкая была за армянiнам замужам. Калi стрэслася бяда ў Арменii, яна была ў мацi ў Вушачы. Мацi замужнiцы казала пасьля:
– Баялася дачка, што мужык затросься й алiментаў ня будзiць.
Блiнная прафесiя
Лiчылася з даўнiны ў вушацкiх: шавец шыiць, а жонка з голаду выiць. Часта яшчэ канкрэтней удакладнялася:
Сядзiць мужык на палiцы,
Шыiць боты, рукавiцы.
Што пашыiць, то прапьець,
Прыдзiць дамоў - жонку бьець.
Пра каваля ўжо iнакш прыгаворвалася: каваль куець, а жонка пяець.
Пра млынара таксама ня сумна казалася: млынар шапку абтрасець, а жонка блiноў напячэць.
Выходзiла, што самая хлебная, нават блiнная прафесiя ў млынара. Цьвялiлася ж папеўка гарэзна:
Ой, млынар, ты млынар,
А я млынарыха.
Каб з табою мы, млынар,
Ня зробiлi лiха.
Дзе кашуля бялейшая
Казала вушацкая маладзiца, як мацi ейная паважала бацьку, стрэнчыла каля яго. Каб пад'еты быў, каб у карэлiках ня хадзiў, заўсягды давала яму чысьцейшую надзетку якую. Калi касiў, ад усiх на лузе сьвяцiўся. I мацi сама, было, нясе есьцi гаспадару свайму й малых пасылае. Дзецi й пытаюцца:
– А дзе ж мы бацьку нойдзiм?
– Дзеткi, глядзiце, дзе кашуля бялейшая.
I прыгадваецца, як песьня пытаецца:
Сягоньня субота,
А заўтра нядзеля.
Чаму ў цябе, хлопча,
Кашуля нябела?
Калi ж
Жанчына прыйшла ў вушацкi клуб. Моладзь адпаведна з часам i модай танцуе павольны танец. Глядзела, глядзела жанчына, чакала, чакала дый ня выцерпела:
– Дык калi ж яны ўжо танцаваць пачнуць?
У вырай
Маладзейшы сусед запрашае старэйшага гадамi на рыбу (у нас кажуць дасюль: пайсьцi на рыбу, у ягады, у грыбы). Старэйшы аднекваецца:
– Ня мае гады на рыбу хадзiць - у вырай зьбiрацца пара!
Сон на руку
Ранiцай жонка крыўдзiцца мужыку:
– Аж замарылася, пакуль з табой увосьнi сварылася.
Мужык пытаецца:
– Чаму?
– Дык ты першы пачаў.
Галоўнае не ўступiць, хоць усрацца, а не падацца.
Барышы
Мама неяк тлумачыла мне, што барышное - гэта агуркi, цыбуля, рэпа й iншая гароднiна. Iм барышуюць, пьюць барышы: гарэлку, вiно цi якую юруху. I кажуць жа: бабы качэргi мянялi, а барышы пiлi.
Кароткi дыялог
Каля бочкi зь пiвам.
– Цi добрае ваша пiва?
– Пакуль што нi зь кiм ня бiлася.
Ад жарту пiва яшчэ п'янейшае робiцца.
Па-свойму чуе
Дзед Селiвей любiць унука. Баiць яму казкi. Бярэ з сабой на Вечальле рыбу вудзiць, на чаўне возiць. А малы чуе па-свойму дзедава ймя й клiча: дзед Салавей. I дзедаваму вуху прыемна гэткае нядачуваньне ўнука.
Гасьцiннасьць
Сват свацьцю частаваў ды прыгаворваў:
– Хлiбай, хлiбай, свацьця, а то ўсё роўна сучка зьесь...
I гасьцiнна й ашчадна. Усё адначасна.
Шчасьлiвая старасьць
Спаткалiся старыя прыяцелькi. Гукаюць спамiж сабой.
– Чаго цябе ня вiдаць?
– Печы пiльнуюся.
– Ты хiба памiраць сабралася?
– Во! А каму я печ кiну. Цэлы дзень са старым сварымся - то я кажу яму, каб пасунуўся на пяколак, то ён мне. А ўсё ж нейкi рух.
На сваiм
Папрасiўся чалавек пагрэцца ў хату. Як грэцца дык грэцца. Ужо й ноч надыходзiць. Цярплiвыя гаспадары кажуць, каб начаваў, бо самiм адпачываць хочацца, а госьць на сваiм стаiць:
– Хоць да дня дабуду, а начаваць ня буду!
Важна захаваць прынцып.
Студэнтка
Iлонка адну зьмену была ў пiянерскiм лагеры недзе каля Кублiчаў. Адбыла. Прыехала. Пытаемся:
– Якая ў вас пiянерважатая была?
– Студэнтка, што ня паступiла ў iнстытут.
Бяседа
Марушка нябыццам сур'ёзна казала:
– Лепей бяседы няма, чьм хаўтуры: ня трэба нi дары, нi грошы. Сеў, напiўся, пад'еў - хочаш, кажы дзякуй, хочаш - не. Бо, як памрэць чалавек, каб хто ў хаце памог, а як за стол - дзьверы ня счыняюцца.
Показка сумна жартуе: наеўся, як дурань на хаўтурах.