Чтение онлайн

ЖАНРЫ

За здаровы лад жыцця

Бурлак Вера

Шрифт:
САНЭТ З ПРЫЧЭПАМ Санэт ёсьць форма вершаваных твораў Дакладна з чатырнаццаці радкоў: Катрэнаў двух (казаў Міхась Лынькоў), Тэрцэтаў двух (казаў Філіп Кіркораў). Ня менш за форму тут істотны зьмест, Звычайна філязофскі і глыбокі. Спачатку ўсе ягоныя вытокі, А потым вынік, і - let's have a rest. У нас заўсёды гонар і дарога Тым, у каго санэтаў вельмі многа, Пішэце ж іх, чаго вам не стае? Тых, у каго ніводнага санэта, Ўсіх праглыне марудлівая Лета Або, наадварот, яны - яе, Што нават горш нашмат, няма размовы, Бо чалавек жа не гумовы!
ТРЫЯЛЕТ З ХВОСЬЦІКАМ У двох дамоў паехаў дах, У бок які - ня ў гэтым справа. Суседнім двом ужо цікава. У двох дамоў паехаў дах Наступных, нахіліўся гмах Суседні зьлева, потым справа... Ва ўсіх дамоў паехаў дах, У бок які - ня ў гэтым справа. Або камусьці шчэ цікава?
БЕЛАРУСКАЯ БАТАЛЬНАЯ БАСЭТЛЯ Бяскрыўдна, бясхмарна, бяскроўна Бандыты бамбілі бліндаж. Бліскуча бялела бавоўна - Бялізнавы бацькаў багаж. Бы баба, бабахала бойка Блажэючых бронемашын. Брыгада бэтоншчыкаў бойка, Бязгучна бухала бэнзын. Барбосам брахала балёнка, Барашкам бляяў бегемот. Бандыцкая боегалоўка Бяз болю брукуе банкнот. Бравурны брандмайстар бязвухі Бяз бою бярэ бастыён. Бы бачыць басэйн барматухі, Бяжыць баявы батальён. Бяжэце, браточкі-бандыты, Бязглузды будынак бамбіць. Бяз бруду буржуйскага быту Будуйце бясхмарнае “БЫЦЬ”!
ЗЯМЛЯ Закувала зязюля Званары загулі Земляробы зрабілі Заваліся зямлі Засінелі засосы З-за завалаў зямлі Зыкам звонкагалосым: “Задзяўблі! Задзяўблі!” (Зіга Зюзінскі) СПАЖЫЎЦЫ ЛІТАР Ходзіць дзед-літараед З хлопчыкам-літаралопчыкам, Са стажорам-літаражорам І баксёрам-літарасёрам.
*** Я заблукала ў кніжнай краме Паміж паліц са старадрукамі. Я зачапілася рукамі За крылы вокладак, цьвікамі Гатычных літар да радку Мяне прыбіў анёл зь віньеткі. А год праз сто ў тваю руку Я ў выглядзе засохлай кветкі Неспадзяваным падарункам Зьлячу і раптам апяку Цябе балючым пацалункам. Ты скажаш мацернае слова, І я сканаю канчаткова.
*** Ён кахаў яе сярод поля За квітнеючымі садамі, І аблокі плылі паволі Па-над вышкамі з правадамі. А паветра гуло і пела Тагасьветным таемным гукам. Выгіналася ў хлопца цела Ўжо гатовым да стрэлу лукам. І здавалася поўным шчасьце, Быццам зьдзейсьніліся ўсе мары: Ён шаптаў ёй замовы жарсьці, Цалаваў радзімкі і шнары, Прагнуў целам і прагнуў вокам, Прыціскаў да яе свой рот. А дзяўчына білася токам І была халоднай, як лёд.
ЛЕТА Абудзіся, калі раскіне ногі вясна, Абрасьце валасамі кветак поплаў І стары ясакар замарудзіць аблокі на Перакуленым дагары небам цёплым Дзённым сьвятле, А сэрцайка б’ецца, Толькі недзе справа, І мне здаецца, Я волас Паміж ног сусьвету, І дурной галаве Ці ёсьць да мяне справа, Калі нагамі Надышло лета?
ЗЛАМЫСЬНІЦЫ Улетку бярозы рабілі даляры фальшывыя. Увосень бярозы рабілі фальшывае золата. Узімку бярозы стаяць нерухомыя, голыя. Задумалі нешта. Напэўна, вясёлае.
ЖЫВІ Я вышчэрваюся насустрач сонцу. Яно мяне любіць. Калі мяне доўга няма, Яно плача. І таму, калі я гляджу на сьцяну, На якой напісана “Нежын”, Я чытаю на ёй: “Жыві”.
ШЧАСЬЛІВАЯ ДУША Шчасьлівая душа маўклівая. Скажы, душа, ці ты шчасьлівая? “Так, - кажа, - так, яшчэ якая!” Шчасьлівая і гаваркая.
МУМІЯ Нэннэка і яго сям’я заўсёды сьнедалі ў вялікім пакоі і заўсёды ў гэты час да іх прыходзіла мумія яна была вельмі прыгожая забальзамаваная па найвышэйшай клясе некаторыя нават думалі што гэта ня мумія а жывы чалавек яна разам з усімі сядала за стол працягвала рукі да ежы размаўляла і ўсьміхалася ела піла і потым часова зьнікала на заднім двары але гэта была сапраўдная мумія яе толькі дрэнна забінтавалі яна ня ведала што і навошта яна робіць і кажа да каго і куды прыходзіць і што такое яна сама дакладней ведала але гэта яе не цікавіла Нэннэка і яго сям’я таксама ведалі ўсю ейную падпазногціцу і галоўнае што яна сапраўдная мумія але нікому пра гэта не казалі ЁН МОЙ Аднойчы ўлетку нехта ржаваю пілой На дубе выразаў: “Ён мой”. Цяпер, у выніку дзівоснага здарэньня, Пад гэтым дубам ён ляжыць, Яго аплецены карэньнем. Вось так, амаль што выпадкова, Да дрэў прыходзіць наша мова, Каб недзе год праз тысяч пяць Нам моўчкі сьвечкамі стаяць, А ім хадзіць і размаўляць.
ЗОРАЧКА Прывітаньне, зорачка, Што падае зь неба чарнавокага, У якога дзьве зрэнкі, І абедзьве гасяць адразу ўсе колеры І запальваюць сьвятло або цемру. Прывітаньне! Мінуў сьветлавы год З таго часу, як мы разьвіталіся, Паміж намі колькі парсэкаў? Прывітаньне! Шалёны сабачка Падвалоквае ножкі, мішка палярны мые рыбак у студні. Прывітаньне! З таго часу, як мы разьвіталіся, Колькі зорных кароў Падаілі сябе на шляху салёным? Прывітаньне! Колькі часу Я ня бачыла зораў? З пазаўчора, напэўна. Прывітаньне, зоранька, прывітаньне!
ЛІСТ ТАЦЯНЫ Пішу да Вас. “Пішу” - дый годзе. І не адняць, і не дадаць. Вы можаце пры ўсім народзе Мяне зьнявагай пакараць. Але ці ў вашай то прыродзе? Ня дзеля шкадаваньня, не!
Вы так - ня кінеце мяне! Спачатку я маўчаць хацела. Маўчала б я, як бервяно, Калі б ня енчыла ЯНО. Каб не пацела, не карцела Яго чырвоненькае цела. Хіба б я бачыць Вас хацела, Каб я ад Вас не заляцела? Казалі: “Пазьбягай студэнтаў. Яны ня плацяць алімэнтаў. Яны ня думаюць жаніцца.” А я ня слухала, дурніца. І вось сяджу адна з малечам. Вучу яго нядобрым рэчам. Кажу: “Твой татка - іракез, Жыве ў Нью-Ёрку, п’е шартрэз. Як надакучыў наш экстрым - Адразу зьбег за свой Гальфстрым. Кажу: твой татка не герой, Каб яму ў дупу гемарой, Ня лётчык ён выпрабавальнік, А дробны хлус і гвалтавальнік. Ён зьбег - драўляная нага - Мне не пакінуў ні фіга, Ды толькі я яго прымушу, Я абтрасу яго, як грушу, Я адсуджу ў судзе, каб ён Плаціў штотыдня мне мільён (мільён даляраў, безумоўна, і не прыблізна так, а роўна!)”. Тут не шантаж і не тэрор. Мой татка - обэр-пракурор. Ён Вас прыцягне (не шкада!) Да Найвышэйшага Суда!
ДЫЯНІСІЙСКАЯ ФІЛЯЗОФІЯ На тонкай лёсачцы, Зь нябёсаў спушчанай, Гайдаўся Гайдэгер Напаўраструшчаны. А побач Крысьцева Сухое лісьціва Нагамі крэсьліла - Шукала крэсіва. На белым прапары, Напаўразгаданы, Драмаў падрапаны Пабіты Гадамэр. А Фэербах лавіў Іх у траве І фэербахаў іх Па галаве. А Ніцшэ зьнішчыў іх І перабіў, Засумаваў і новых Нарабіў.
Поделиться с друзьями: