Беседы с Тукаем / Тукай бел?н ??г?м?л?р
Шрифт:
– Крм, сальлрне мин тгел, сез бир башладыгыз. йдгез, гм тртибен саклаган хлд, ырлар тарихына тукталыйк ле. Тгаенрк йткнд, аерым кйлрне барлыкка килен. Халык иаты турындагы ртрле мгълматны ыеп баручы буларак, берр ырны туу тарихын кыскача сйлп бир алмассызмы?
Г. Т. Озын в кыска кйлремез тугърысында халык авызында трле сзлр сйлн…
– «А»дан башлыйк. йтик, татар м башкорт халыкларында яратып ырлана торган «Ашказар ке» бар. Ул безг каян килде икн?
Г. Т. Бер башкорт трсе кызыны кияве Ашказар дигн суны буена ау ауларга китеп, шунда суга батып л. Моны вафат хбре мгъшукасына ишетелгч, ул бик кайгыра… Беркнне бу кыз, башкорт кызлары арасындагы барча ырчы кызларны чакырып, алардан вафат булган кияве хатирсен бик молы бер кй чыгаруларын тен… Кызлар трлеч кйлр чыгарып карыйлар, лкин берсе д тр кызыны келен ошамыйлар. Бу ырчы кызлардан бернрс д чыкмагач, тр кызы, бертрле рух в илам белн рухланып, хзерге «Ашказар ке»н ырлап ибр. ырчы кызлар хйран калалар.
– Башкорт дигннн, 1912 елны апреленд сез Уфага сфр кылгансыз. ырларыбызда кат-кат иск алынган Агыйделг, ниаять, келегезд тупланып килгн соклануыгызны белдергнсездер. «Буби» мдрссенд мгаллимлек иткн хмтфаиз Даудов белн очрашып, аны ырлавын сирк була торган кангатьлн кичереп тылагансыз.
Г. Т. Ул скрипкд маташтыра… Лкин ырласа, мин андый ыруны бтен гомерем тылар идем. Аны гади сйлшд д металлический в музыкальный тавышы ырлау заманында бтен кчен в голвиятен изар ит… 106
106
Голвиятен изар ит – беклеген ачып бир.
– Мен шундый талант иясене, провокатор ярлыгы тагылып, кулга алынуы бик кызганыч…
Г. Т. зкер мтакем билхер 107 .
– Уфа тарафларында ыр-моны хл-хвле ничек?
Г. Т. Петербург профессорлары… башкорт халкыны бик тиздн монкариз булачагына 108 иман иткннр. Башкортларны гадт в хлакларын язып м кием в зиннтлрен музей чен тикшереп ятмакталар икн…
– Шкер, башкорт кардшлребез исн-аман. Хикмти Хода, халык санын алу мгълматлары буенча ле миш арта да баралар…
107
лгннрегезне яхшылык белн иск алыгыз.
108
Монкариз булу – бет.
Конец ознакомительного фрагмента.