Нигина ва Мирмалик
Шрифт:
Албатта, рои осон гуфтушунид аст. Агар Мирмалик шарт гузорад, ки дар сурати алаба нори рахшон аз Лаккон ба Сабзал медиад, шояд роз шавад. Балки бояд роз шавад! Аммо… дар ин олат ади бародар ч мешавад?! Оё ин муаддасотро фурхтану харидан, бо лаълу нура иваз кардан мумкин аст? Не, аргиз не!! Мирмалик барои моли дунё шуда, е ват дили бародархонди худро намеранонад. Вай е ват паймони бародар додор намесозад!
Бори гаронеро аз китф дур андохта, Мирмалик ониби мунод нигарист, ки гаштаю баргашта сало мехонд:
– ой мардум! Нашунидам нагед! Нафамидам нагед! Тоири имматбаланд ва шратманди Исфара Амадбеки хушмйлаб ба шодиёнаи тавлид шудани нахустписараш Мамадбек озмуни камонвари забардаст эълон мекунад! ар касе илми тир медонад ва унар дорад, ба майдон барояд, тир аз камонулла ба нишон расонад ва як киса зари сафедро соиб шавад!
Шитобед, майдон аз далер аст!!
Шумори довталабо тадриан аз сад гузашту сар шуд баси тиркушо, ки дар он Мирмалик ширкат наварзид. Ин аз назари Сабзал пинон намонд ва худро дарол пеши бародархонд расонд.
– Ба ту ч шуд, барод? Соз? Ай бас худта дур кашида, ч хапу дам шиштай?
– Осиё ба навбат, бародар! Ману Рахшон унари худ нишон додем. Акнун ту…
– Бе ту ман нафас намекашам дар олам, ки инро худут медун, эй барод! Пеш даро, ки Бойбобо шарти беад вазнин гузоштай, ман уда карда наметонум…
– Ч хел шарт?
Аз авоби Сабзал маълум гардид, ки бо пешниоди амлокдори бозори Исфара болои теппаи аз ама баланд тирбол – катаки махсусе гузошта, ба дарунаш хурси зинда сар додаанду дар шафаташ дори пасти чбин сохта, ба он кисаи пур аз нураи соф овехтаанд. Шарти Амадбек ин будааст, ки ар касе хурсро тир занад, халтаи пурнураро соиб мешавад.
– Вазни нура бо вазни хурус баробарай, лекин хурус ай нура дуртарай! – гуфт бо алам Сабзал. – Ба тахмини ман, фосилаи байни камондор ва катаки хурусдор ай як тирпартоб зиёдтарай. Бойбобо илаи зур ёфтай, зури ман намерасад…
– Агар зри ту нарасад, пас тири е кас ба нишон намерасад!
– Дуруст мегй, эй барод! Барои амин, пеш даро, халтаи нура моли алоли худут!
– Агар е кас соиби мукофот шуда натавонад, он го майдондор тани ман…
– Гапат маъул, эй барод! Ман рафтам…
Тахмини Сабзал дуруст баромаду найранги тоир кор дод: амаи камонкашо хурсро ба адаф гирифтанду тири ама ба адар рафт! Фаат пайкони Сабзал ба девори катак бархрд… «Давлати савдогар сахт кард»-ин маъно аз ар даане ба шакли умлаи архела садо дод. Баъзео бо писханду ришханд, гуре бо таассуф ва надомат ин мусобиаи бенатиаро амъбаст карда, саволомез ба теппаи садрнишин нигаристанд, ки Амадбеки хушмйлаб низ он о буд. Нигина баръало дид, ки ба гши мунод сухане гуфт ва дарол нидо баланд кард:
– ой мардум! Шитоб накунед ва пароканда нашавед! Бозаргони машури диёр Амадсайиди Ворух, ки озиракак аз Маринон омаданд, бародархонди худро шодишарик шуда, ба шодиёнаи мемони нав боз як кисаи зар изофа карданд! Оё дар байни шумо тирафкане аст, ки удрати худро бо анвои озмоиш имтион кунад?! Оё дар байни Шумо камонваре аст, ки бо тири ахтардз дили хурс парчин кунад ва мукофоти ол ба даст орад?! Эй шермарди худо, ба майдон баро!!!
Дашти Мопар лазае сукут варзид ва оиста таркид: аз давраи мемоно марди тануманди яктаи беостин дар тан ва камони садман дар даст бо тааввур аз ой хест. Ин далерию асорати аз ад зиёдро нимаи мардум бо таайюр ва чапакзанию уштаккаш таният гуфтанд. Аммо кулли исфарангио ва дигар ашхоси ого довталабро шинохтанд ва пай бурданд, ки Амади тоир гани шойгон ба бегона додан нест ва ин нашаро пешак таррез карда, навкари кироя Холмати Чочиро зархарид овардааст, ки аиатан ам камонвари чирадаст буда, бегумон шодиёна ба даст меорад.
Абдулмаид бо танаффур даст афшонда, бо чашми умед Абдулсайидро нигарист:
– Оё говигаре бошад, ки ин гови сиёро малуб гардонад?
– аст! – дилпурона садо баровард Назокат. –Ман е ват намемунам, ки пули додою амакбобои мана одами бегуна гирад. Илло-билло ки рудаю ишкамбаша нохун кат чок мекунам!
– Офарин, гурбашери амак! – баланд хандид Абдулсайид. – Хубаш, худат ба майдон баро!
– Ман чува мебурумадиям?! – азлро нафамида, сахт барошуфт Назокат. – Ба ойи ман акои Мирмалик камунанг мекунад, ин гови сиёа ба хок яксун мекунад!
Ин лаза Мирмалик дар соягшае ба саманди дилбанди худ машварат дошту ис кард, ки ёру дстон, амшарио ва мухлисони адиму адидаш бо хоишу умеду бовар сяш менигаранд. Зеро дар дабиристон миёни амсабаон дар тирандоз амто надошту азбаски тираш ариб хато намехрд, адарандоз мегуфтандаш. Бозувони Рустамона, ки дошту тири камонаш ба дуриои дур мепарид, одирандоз меисобидандаш… Мантиан, аз арифи имрза пешдасту бартар аст. Вале… оё мури умо ба китфаш менишаста бошад?
Бо чунин андешао гирдогирди аспрезро аз мадди назар гузаронда, ба аробаи назди даромадго чашмаш афтиду Абдулсайид ва Абдулмаидро шинохт. амоно панди таояш дар буни гшаш садо дод, ки абл аз дуо гуфта буд: «Таваккал нар асту андеша мода, иянам. Дар лазае, ки авонмард мебояд, андешаманд нашояд!»
Табассум дар чераи Мирмалик гул карду панди падар ёдаш омад: «Афзалият аз ариф далели фавият аст, яъне нишонаи бартарист. Фавият бошад, далели олибият аст, писарам!».
Дигар оати истихора намонд. Мирмалик далеру чобук аз ой хест. Камон аз ла бароварду тирдон ба китф овехт ва бебок адам ниода, ба майдон даромад. ро дарол шинохтанд ва нек истибол карданд. Хуандию ворухио яксара ба по хеста, кло ба боло аво дода, гё ки аллакай олиб омада бошад, баробар «Мир-ма-лик! Мир-ма-лик!!» мегуфтанд. Нигинаю амакдухтаронаш низ баробар анотак зада, пешу афо сар аз болопши ароба берун оварданд.
Аз чунин пазириш Холмати Сиё лазае карахт гашту аролуд шуд. Вале сир бой надоду аз аспи урур поён нафуромада, бо овози димо ду даранг кард:
– Эй авон, ту ба зиёрати ман омад ё ба муобили ман?
– На инашу на ваяш! Бо даъвати мунод омадам, то бахт озмоям.
– Тушбераро хом шумурд, эй авон! ое, ки ман бошам, бахт ба фармони ман аст!
– Бахт кр аст, адолат бино…
– Суханбоз макун, эй авон. Бо ман сарбасар шудани ту оло барват аст. анз аз даонат бйи шир меояд…
– Бйи шир бетар аст аз туршии хамир!
Холмати Сиё аз азаб сиётар шуда, як тоб хрду аз дигар дари сухан даромад:
– Эй авон, росташро гй: маро шинохт?
– Аз тари суханат фамидосиям, ки хоа нест, зердаст.
– Маро Холмати одирдаст мегянд! Бетарин камонсозу камондори Чоч манам!! Тири камони садмании ман рахна дар санги хоро меканад! Тори камони маро е кас кашида наметавонад!
– Маро ба насабу асаби ту коре набошад ва аз камони ту аму озоре нарасад. Расоям гапбоз накун, ки гуфтаанд:
Худписанд далели нодонист,
Охири он фаат пушаймонист!
Холмати Сиё боз ба худ печиду хост, бо мушту лагад уштулум ооз кунад. Лекин аз азаби мардум тарсида, азаб ба таъна гардонд:
– Эй авон, ту худат кий, ки ин адар авои даан мекун?! Ту дар пеши ман як пашшай!!
– Эй рангобзард! Душманат гар пашша бошад, камтар аз филаш мадон!
– Ту дар ду олам фил намешав, эй авон! Фил манам ва олиб манам!! Ту навакак дар аспдавон алаба кард, обрй ва иззат ёфт. Барои кдак амин адараш басу зиёдат! Бисёр махо ва обрй мако! Аспсавор дигару камонвар дигар аст. Бо ман муовимат накун ва беуда зр назан, ки миёнат бишканад!