Нигина ва Мирмалик
Шрифт:
…Шиновар дар хуни Мирмалик ор буду аз бозе, ки худро мешинохт, аз тасилу кор фори шавад, ба соили дарё метохт ва худро бо як аон шаву шод ба оши оби гуворо ва аловатбахши Сайун меандохт. Рзе аво бениоят гарм ва дам шуду арчанд кшид, саифае хонда натавонист. Лоарам аз устоди дабиристони ашрофия Абдуаббори Хуанд илтимос кард, ки соате истироат фармояд, то шогирдон майнаои гигаштаро бо оби Сайун чайонда, коршоям намоянд. Устод хандиду гуфт:
– Лазае абл аз хаёл мегузарондам, ки касе ишора ба Сайун кунад, дарёнавол аст. Маълум мешавад, ки наволаи ту аз дарёст!
Устод ва шогирдон чун бар лаби дарё расиданд, авонон шарму одобро амрои худ ба об афканда, дар тунукобао чун укчао дасту по мезаданду шавун мекарданд. Мирмалик аммо ба оно амро нашуду аз устод Абдуаббор иозат пурсид, ки то ба он соил шиновар рафта ояд.
– Дарё пановару гирдоб хатарнок нест магар?
– Не, устод. Маро аз хурд одат аст, ки ар рз як маротиба Сайунро убур када, беист ба ин соил баргардам – хо тобистон бошаду хо зимистон.
– Асан ба ту, дарёнавола! Лекин, ба ар ол, этиёт бош. Бо Сайун шх кардан хатост!
Шогирд «хуб» гуфту либос бадар кард ва хост аз баланд худро ба об аво диад. Вале… дар пеши чашмаш дарё тайир ёфту пану васеъ гардид, рангаш мисли осмон нилгун шуд. Яъне, Сайун ба Сиякл табдил ёфт. Азбаски Мирмаликро аз раъйи худ гаштан одат набуд, бедаранг ба об парид.
Аз оби сарду тоза танаш роат карду покию беубор имкон дод, ки нотарсона чашмонашро кушода, ба гирду пеш нигарад. Хуш шино мекарду лаза ба лаза шефта мешуд ба оби зулол, ки бо илою равшании худодод олами дигаре пеши назараш ба илва овард. Аввал гули обие дид, ки на барг дошту на реша, сипас чанд моие ба назараш намуд тиллоранг. Ва боз сангпуште диду садафу гавару марвориди бешумору рангоранг. Баъд гули зарде пешоряш баромад, ки дар оби каб-кабуд ааб зебою дилписанд метофт.
Мирмалик торафт нафастанг мешуд, лек дандон ба дандон совида, обнавард ва тамошои олами нафосат идома медод.
Баного манзара тамоман дигар гашту як села моию моичао аросон аз паляш гузаштанд. Аз думи оно моии бузурги дашатафкан шино мекард ва чун наздик расид, Мирмалик баръало дид, ки он наанг нею аспи сиёи обист!
Гапи Абдулсайид ёдаш омаду нафаскаширо фаромш карда, бо тамоми увват дасту по зада, бо азобе ба тахтапушти лажонаки саманди афсонав нишаст, то шерафкан шавад.
Нишастан амон аспи обпар тезтар аз тири камони одирандоз пеш парид ва дар як мижазан шасавори худро ба он тарафи Сиякл, ба алаи париёни об расонд, ки рйи сабзаи маини домони к амош бо лолаву гули наъно нишаста, шабро бо хушол ониби рз мебурданд. ама зулфи кау омати чун алиф рост доштанду усну амоли айратангез ва яке аз дигаре зеботар менамуд. Аспсавори авону хубчера ва авипайкар мафтуни амолу алоли хубони хубрй гашта, муддате лабташнаю диластаю айрону ночор истод. Ва… чун нек нигарист, Нигинаро дар байни париои паррон дид, ки хиромон мерасид. уш аз сару ранг аз ряш парид. Саросема аз асп фуромад ва ба соил баромад, то Нигинаро аз банди париён халос кунад.
ро дидан амон париён нопадид гаштанду Нигина ам айб зад.
Мирмалик хост номи духтаракро ба забон оварда, баланд фарёд кунад. Вале аспи об пештар овоз бароварду маруланок шиа кашид.
Бо шунидани садои гшнавоз Мирмалик аз хоб бедор шуд…
Аз болин сар бардошта, аросон ба чапу рост чашм давонд. Боз шиаи асп баланд шуд. Ин дафъа Мирмалик садои Рахшонро дарол шинохт ва бесараном гашта, ба марзор дида дхт. Дид, ки дар пали Рахшон боз як аспи сиё истодааст. Бо пушти даст чашмонашро молида, бовар кард, ки он ч мебинад, давоми хоб нею дар бедорист ва амон аспи обии навакак дидааш бо арумаки хуанд гардан ба гардан молида, хингвор гуфтуг доранд!
авони нимхобу нимбедор лазае ноунбон нишастаю зери лаб калима гардонда, нашаи амал кашид. Ба чунин арор омад, ки ноаёну бесадо ба сиясамандо наздик омада, оиста ба аспи об савор мешавад. Бо ин ният аз ой хест. Худи амон лаза аспи об чаропоя шуду баланд шиа кашид ва дартоз ба Сиякл аид…
Орзуи ширини Мирмаликро об бурд. Пушти даст бо дандон газида, зиуннафас амроонро нигарист ва андаке осуда шуд – ама ари хоби ширин буданду рйдоди афсонавиро надиданд ва ба оли авони нокомгашта нахандиданд.
Чанд гул авои тоза даркашида, андак ба худ омад ва хост пеши Рахшон раваду дарди дил ба онвари рамузфам гяд ва бори вазнин аз дш поён фурорад. Аммо аспи доно ишора намуд, ки майли сбат надорад – дасту пойояшро ба таги шикам кашида, чун дигар аминсонаш фук болои сабза ниоду хобид…
Мирмалик дар замину мои мунир дар осмон бо шаби пурафсун тано ба тано монданд. Ахтарони сершумори осмоннишин, ки амроз ва нигабони мои нокоста ва авони навхоста буданд, мисли душизаои париваш дар рйи оби мусафои Сиякл аксандозию обсавор карда, мекшиданд то шаби пураводисро сония ба сония кто намуда, ба рзи равшан расонанд. Мирмалик баръало медид, ки ситораои хурду калон аз дуру наздик ониби вай чашмак мезаданд, то сухане бигяд ва бори дил сабук намояд. Зеро оно медонистанд, ки сангои гунгу хомши атроф удрати суханфамию дилбардор надоранд. авони яккаву тано миннатдор аз ахтарон буд, аммо беист афсс мехрд, ки оно дастнорасанду вай дасткто ва ини шабзиндадор наметавонад ситорае ба каф гирифта, рози дил ифшо намояд. арчанд дили бедораш аз хаёлу орзу ва гумону тасаввур пур аст, фаат бо шамъи ниго метавонад шаби тор равшан гардонад, то тарсу аросу вамро дур афканад…
Оре, авони камсухан ва камтариба, ки аблан ба хобу таъбири он эътиборе намедод, имшаб олати дигаргуна дошт. Яке сухани падари Сабзал ёдаш омад, ки боре гуфта буд: «Касе пар дар хоб бинад, хушбахт гардад, вале агар бо пар гап занад, девона шавад». Гапи бобои Одинаро бо хоби дидааш иёс намуда, ба хулосае расид, ки хушбахт пешоряш арор дорад. Аммо зи шуд аз он ки Нигинаро аз алаи париён озод карда натавонисту вай ойиб шуд.
Мирмалик медонист, ки ин хобро таъбир мухтасар ва якгуна нест. Зеро Нигина анз дар бедор аз мадди назари мерполояш нопадид гашта буд. Вай бо як аон умеду орзу аз Хуанд армуони дст овард, аммо ин духтараки содаи Бимастура худро духтари хонаю ро авони номарам исобида, лоаал як бари ряшро нишон надод. Ва агар бо лафзи шоир Абдулмаид гем, кабутари хонаг шоини паркушодаро паршикаста кард.
«оло Нигина дар куо бошад?» – худ аз худ пурсид Мирмалик ва гапи падари духтарак дар буни гшаш садо дод: «Касе аспи обиро бинад, аспафкан мешаваду агар ба он савор шавад, шерафкан хоад шудан». Мирмалик ба ёд овард, ки аспи обиро ам дар хобу ам дар бедор дид. Лекин дар хоб савор шуду дар бедор натавонист. «Оё шерафкан мешуда бошам?»
Ба ин пурсиш посух наёфта, мулооти ду сиёсаманд пеши назараш омад, вале аз таъбири он оиз монду каломи модаркалонашро аз дуриои дур шунид: «Хоби парешон ба чаро гуфтан даркор, то бадияш бисзад!»
Мирмалик дубора зи шуд: зеро медонист, ки дар кистон чаро нест. Вале ба осмон нигаристу гули ряш шукуфт: мои тобон – чарои осмон ягона мнису амрозаш буду бе е дудилаг хоби парешон ба мои дурахшон гуфт, то сиёию тирагиояш равшан шавад.
Гапи модаркалон дуруст баромаду рози дил ба мо гуфтан амон хотири парешони Мирмалик амъ гардид. Зери лаб хандид. Ба арори атъ омад, ки суб ба чашми хобнок сурма кашад, яъне хоби парешону андешаои барам ба дигарон равшан насозад. Сабр кунаду роз нашикофад ва таъбири хоб аз аспрези Исфара дарёбад…
Равзанаи панум. Ишрое
дар Мопар оозбахши достони нерубахши зиндаг
Аспрези Исфара – майдони махсуси аспдавон, ки тарафи рости рои Шроб, дар дили дашти Мопар воеъ буд, аз дур ба молбозор шабоат дошт. Як тараф тамошочиён аспу уштур ва маркабои савории хешро ба дарахтони лаби йи беоб баста буданду тарафи дигар авонмардони асптозу камонвар – иштирокчиёни мусобиаи имрза самандои хелмахели худро хорумолу парамел мекарданд, яъне анду ави андак аз кафи даст медоданд. Дар мобайн бошад, да шутури бухт ва барраи бахта – гсфандони се-чорсолаи фарбе ва ахтанашуда, ки ба олибони сабат адя мешуд, ба назар мерасид.