Нигина ва Мирмалик
Шрифт:
Азбаски сиришти ту бо кабутар пайванд аст, охирин маслиати наврзиро бо шараш шунав: амеша кабутари об 5 бош, на мури об! Яъне мисли он паррандаи моихор фаат поктарин навола – моиро лумаи алол кун, на кирму обсабзаро монанди муроб…
Шайх Маслиатдин андаке тавауф карда, аз айб як каф моичаи тиллою нура баровард, ки тиби таомули адима дар радифи дигар сокинони суднажоди Хуанди бостон махсус дар мааллаи Заргарон созонда буду ар кадоме барои овехтан риштаи заррин дошт. Як моичаи тиллоиро худаш ба гардани зебо ва хушнамои Нигина амоил карду маслиат дод, ки сеи дигарро ба Бибисолеаю духтаронаш адяи наврз барад.
5
кабутари об – моихрак, ёу, чайка.
– Оби кзача ба бехи ниоли тути назди дарвоза рез, ки бомдод тиби суннати адод шинондам. Ин ниолро муридон аз Балх овардаанд, ки аз рзгори ориёио то замони Хуросони ислом маркази аслии баргузории ашни Наврз буд. Ин навниол аз оби рамат нашъунамо ёфта, Тути калони Хуанд мешавад, азорсола мешавад. Ту ам сарсабз мешав…
* * *
Чоштгои рзи сешанбе аз бури баланди куандиз овози мутантани мунод ба атроф улул андохт:
– Нашунидам, нагед! Нафамидам, нагед! Паго оози сари сол – уфтбаро-ооро-оон!! ар касе молу замин дорад, ба Бомайдони Ун барояд ва урфу одати дадою бвоо-о бао о-о-орад!
Нидои даъватиро шунидан амон шогирдони дабиристони духтарона, ки дар шафати масид воеъ буд, саволомез ба муаддиба нигаристанд. Бибинур ироати китоби олими маъруфи хуанд Мсо ибни Абдулло «иками амсол»-ро атъ намуда, пас аз дуо гуфт:
– Тавре ки бонги муаззин даъватест барои намозгузор бидуни таъхир, нидои мунод оиди уфтбаророн ишоратест аз оози ашни Наврз. Мо бояд дарол аз ама кору ташвишои зиндаг худро фори гардонем ва ба хушол пайвандем. Яъне чун амеша аз амин лаза таътили идонаи шумо шуръ мешавад!
Нигина, ки барои дидани мактаби шар ва иёс кардан бо мактабхонаи деа «мемон» омада буд, гумон дошт, шогирдон эълони таътилро шунидан амон бо шру шав аз ой мехезанд. Вале дувозда духтараки гуногунсол, аммо якхелалибос р ба омзгор ботавозъ нишаста, атто мижа намезаданд. Нигина ба фаросат дарёфт, ки муаддиба нисбати оно низ сахтгир асту ду умлаи машурашро ба толибаои шар низ зеннишин кардааст: аввалан – шогирд пеши устод саропо гш шавад ва агар сухан гяд, чун соя хомш бошад; сониян – шогирд е го густох накунад, бе даъват забон ба гуфтор накушояд, аммо баъди муроиат сукут наварзаду тамаллу як с ниода, мази гапро гяд, жож нахояд.
Бибинур аз хушодобии шогирдон хурсанд шуда, бо ри болида гапашро давом дод:
– Таътили мову шумо як афта давом мекунад. ар як рзи он як шохаи Наврз аст, ид аст, замони хушдил аст. Дар арсаи чаману боу гулзор ва идго бемалол шодию боз кунед, аммо дар ама о адабу иффат нига доред ва ама кор бо алу фаросат пеш баред. Бовар дорам, ки шумо – шогирдони аълохони дабиристони мо зебу зиннати Наврзи Бузург мешавед.
ар рзатон Наврз бод,
Наврзатон фирз бод!
Гулдухтарон табрикоти маъмули наврзиро бо хушол такрор намуда, аз синфхонаи бистболора берун баромаданду ар кадоме алоида-алоида Нигинаро ба мемон хонданд. Аммо Бибинур фаат ба ду нафар – Гулсимо ва Саодат иозат дод, ки ро амрои худ баранду шарро тамошо дианд.
Сайри Хуанд аз манзили Мааст ооз шуд, ки дарбаста буду калид дар дасти амсоя. Вай аз деаи дурдасти Исфарамарз омадани мемони хурдсолро дониста, бо чарбзабон ар серо ба авлии тозаву озода дароварду роравон шар дод:
– Баъди ягон мои нопадид шудани Маастибону турке чигил худро соиби ин манзил хонд, вале дер напоид – худ ба худ инн шуда, шабона худашро ба дарё партофта кушт. Тирамои амон сол модари шоираи машур Зебои Хуанд дар ин остони шеъру маърифат таълимгоу китобхона кушоду чарои дудмонро равшан намуд. амаи ин гулу дарахтои анор дастрани амон худорамат…
ол авл бесоибу хол. амсояо банавбат нигобон мекунем…
– Хола, Мааст зинда ё мурда? – аз пурсиши андаке соддалавонаи духтараки деот дар лабони духтарони шар лабханди истезо дамид. Вале амсоязанак, ки худро Муаззама номид, бо оанги идд авоб гардонд:
– Мурдаг Мниса, лекин шеъраш зинда! Китобаш даст ба даст мегардад.
– Ч ном дорад китобаш?
– «Чоргои Мааст».
– Ман ам дорам ин хел китоб. Азёд кардаг чанд шеъру рубо аз «Чоргои Мааст».
– Наход?! Оъ… ин китоби камёфт ч хел ба дасти ту расид?
– Тфа кардаг Бобокалуни Хуанд.
– К??
– Шуд! амаашро фамидам, – риштаи муколамаро айч зад Гулсимо. –Бо дастури Пири муаззам Шайх Маслиатдин акои хушнависам ним сол замат кашида, аз «Чоргои Мааст» нусхае бардошта буд. Маълум мешавад, ки он нусхаи армуон барои навада будааст!
– Мирмалик акои ту?! – якбора ба шав омад Нигина.
– а. амрои таоям ба Ворух рафта буданд.
– Дар куост озир акоят?
– Ман аз куо донам? Наход китобро бозгашт супор?
– Не-е! адяи наврз фиристодааст модарам барояш. Камарбанди гулдз…
– Тфаро, иншоолло, рзи Наврзи бузург дар идго месупор, духтарон! – риштаи сбатро дубора ба даст гирифт Муаззама. –Агар туро Пирам Подшомарди Вал ба укми набера хонда бошанд, духтараки одию содаи ишло нест! Аз гап заданат маълум…
– Фар дорад магар гуфтори ман аз гапи дигарон?
– Албатта. Худи одами аз дигар олам омадаг барин гап мезан. умласозият баръакси мо!
– Бубахшед маро. Наметонам дигар хел…
– е боке не. Шояд оиста – оиста ёд мегир. Ё мисли Мааст шоира мешав.
– Гап мезанам ман мисли Мааст?!
– Мегянд, ки дар кдак гап заданаш замзаманок будааст, намаи суруд барин. Падараш рабату аваси духтарашро дида, чанд мутриба ва устоди расро киро кардаасту Мниса ба зудии айратангез 12 боб ва 24 шъбаи мусииро азбар карда, чангнавози моир, сарояндаи булбуловоз, раосаи товусхиром ва шоираи забардаст шуда, Мааст тахаллус гирифтааст. Бо шеъри навиштааш худаш оанг баста, бо лани дилнавоз сароида, ончунон арушт мерафтааст, ки ама мафтун мешудаанд. оло бошад… бинед, ин чангу рубоб чангу убор гирифта, дар асрати Мааст бесадо мегирянд…
Дили духтарон ба риат омаду тирезаро кушода, гарду убори хонаву асбобои муси ва дафтару китоборо пок карданд. Нигина хаёлолуд назди чангу рубоб омаду аз духтарон пурсид, ки оё навохта метавонанд?
– Падарам метавонанд, – авоб гардонд Саодат. – Он кас шогирди бисёр доранд.
– Писари ман яке аз оност, – гуфт бо оанги ифтихор Муаззама. – ам менавозад, ам месарояд. Рафтем, духтаро, ба хонаи мо! Мемони наврз бетарин атои Худост!
Дугонао акнун бо назари этиром Нигинаро нигаристанд.