Збор твораў у двух тамах. Том 2. Проза
Шрифт:
21. Зосьцы Верас (с. ). Друкуецца ўпершыню паводле аўтографа з архіва З. Верас (БДАМЛіМ, ф. 318, воп. 1, спр. 42). Ведаю, быў гэта Ваш муж…– гаворка ідзе пра першага мужа З. Верас Фабіяна Шантыра (1887—1920). Лапаў Барыс (1925—1967) – мовазнавец; працаваў у Менскім педагагічным інстытуце. Алексютовіч Мікола (1921—1967) – філосаф, з 1963 г. чытаў лекцыі ў Беларускім тэхналагічным інстытуце. Машэраў Пятро (1918—1980) – партыйны і дзяржаўны дзеяч, першы сакратар ЦК КПБ (1964—1980). Мядзёлка Паўліна (1893–1974) — мемуарыстка і грамадская дзеячка; жонка Т. Грыба. Грыб Тамаш (1895—1938) – беларускі палітычны і культурны дзеяч, сябра Рады БНР, народны сакратар земляробства ва ўрадзе Я. Варонкі. Жыў у Празе, пахаваны на Альшанскіх могілках. Сенатовіч Аксана (нар. 1941) – украінская паэтка, жонка паэта У. Лучука, які перакладаў вершы Л. Геніюш.
22. Максіму Танку (с. ). Друкуецца паводле час. “Полымя”, 1995, №8. Публікацыя Т. Кекелевай. Казека Янка (нар. 1915) – крытык, літаратуразнавец, складальнік зборнікаў пісьменніцкіх аўтабіяграфій, у адным з іх меркаваў надрукаваць жыццяпіс Л. Геніюш “Сто ранаў у сэрца”. Былі з Прашковічам у Гудзевічах на хрысцінах…– маюцца на ўвазе хрысціны сына А. Белакоза Міхася.
23. Юрку Голубу (с. ). Друкуецца паводле час. “Полымя”, 1996, №6. Краўцоў Мікола (1949—2000) – фізік, у 1967 г. вучыўся ў БДУ. Іпатава Вольга (нар. 1945) – пісьменніца і грамадская дзеячка, намесніца старшыні, а потым старшыня Саюза пісьменнікаў (1998—2002). Што з Валодзем, ці вярнулі яму правы? – Уладзімір Голуб (1943—2007), брат Ю. Голуба. Няхай тата Голуб пасадзіць яго шыць…– Уладзімір Васільевіч Голуб (1913—1993), бацька Ю. Голуба. Лучук Уладзімір (нар. 1934) – украінскі паэт і перакладчык вершаў Л. Геніюш на ўкраінскую мову.
24. Максіму Танку (с. ). Друкуецца паводле час. “Полымя”, 1995, №8. Публікацыя Т. Кекелевай. Homo sapiens (лац.) – чалавек разумны. Татур Мікола (1919–2001) – пісьменнік; быў дырэктарам Літфонда Саюза пісьменнікаў (1966—1970). Дворжак Антанін (1841—1904) – чэшскі кампазітар і дырыжор.
25. Зосьцы Верас (с. ). Друкуецца ўпершыню паводле аўтографа з архіва З. Верас (БДАМЛіМ, ф. 318, воп. 1, спр. 42). Гамзатаў Расул (1923–2003) – аварскі паэт, народны паэт Дагестана, Герой сацыялістычнай працы. Брыль Янка (1917—2006) – народны пісьменнік Беларусі (1981), лаўрэат Дзяржаўнай прэміі СССР (1952), Дзяржаўнай прэміі Беларусі (1982). Панчанка Пімен (1917—1995) – народны паэт Беларусі, лаўрэат Дзяржаўнай прэміі СССР (1981) і Дзяржаўнай прэміі Беларусі (1968). Пшыбась Юльян (1901—1970) – польскі паэт. Славік – унук З. Верас. Панчанка Пімен (1917—1995) – народны паэт Беларусі, лаўрэат Дзяржаўнай прэміі СССР (1981) і Дзяржаўнай прэміі Беларусі (1968). “Ужэнд” (ад польск. rzad) – урад. Жаль мне вялікі п. Смоліч…– Смоліч Алеся (?—1989) – педагог, аўтар беларускіх падручнікаў; жонка Аркадзя Смоліча (1891—1938), народнага сакратара, намесніка старшыні Рады народных міністраў БНР. Валодзіна мама...–Караткевіч Надзея (1893–1977) — маці Уладзіміра Караткевіча. Саламевіч Янка (нар. 1938) — беларускі літаратуразнавец і фалькларыст, аўтар першага ў гісторыі беларускага літаратуразнаўства «Слоўніка беларускіх псеўданімаў і крыптанімаў XVI–XX ст.» (1983). Лойка Алег (1931–2008) — паэт, празаік, літаратуразнавец; член-карэспандэнт НАН Беларусі (1989), доктар філалогіі (1969). Ванда Лёсікава – Лявіцкая Ванда (1895—1968) – беларуская пісьменніца, дачка Ядвігіна Ш., жонка Я Лёсіка.
26. Аляксею Пяткевічу (с. ). Друкуецца ўпершыню паводле аўтографа з архіва А. Пяткевіча. Не забываеце Сашу…– Белакоз Алесь (нар. 1928) — краязнавец, педагог, мемуарыст; заснавальнік Гудзевіцкага літаратурна-краязнаўчага музея (1965). “Запалянкі” – паэтычны зб. Д. Бічэль.
27. Максіму Танку (с. ). Друкуецца паводле час. “Полымя”, 1995, №8. Публікацыя Т. Кекелевай. Казлоў Васіль (1903—1967) – дзяржаўны дзеяч БССР, Старшыня Вярхоўнага Савета Беларусі (1947—1967), Герой Савецкага Саюза (1942).
28. Зосьцы Верас (с. ). Друкуецца ўпершыню паводле аўтографа з архіва З. Верас (БДАМЛіМ, ф. 318, воп. 1, спр. 42). Міла я правяла час у сваіх “дзяцей”…– відаць, гаворка ідзе пра Леакадзію і Кастуся Шышэяў. Валодзя [Караткевіч] жэніцца на нейкай выкладчыцы…– Ватковіч Валянціна (у першым шлюбе Нікіціна; 1934—1983) – гісторык, даследчыца помнікаў ахітэктуры.
29. Зосьцы Верас (с. ). Друкуецца ўпершыню паводле аўтографа з архіва З. Верас (БДАМЛіМ, ф. 318, воп. 1, спр. 42). Шутовіч Янка (1904—1973) – грамадска-палітычны дзеяч, рэдактар віленскага часопіса “Калоссе”.
30. Алесю Белакозу (с. ). Друкуецца ўпершыню паводле аўтографа з архіва А. Белакоза. Гілевіч Ніл (нар. 1931) – паэт, перакладчык, літаратуразнаўца, фалькларыст, грамадскі дзеяч. Лаўрэат Дзяржаўнай прэміі Беларусі (1980), адзін з заснавальнікаў і першы старшыня Таварыства беларускай мовы імя Ф. Скарыны. Народны паэт Беларусі (1991). Марціноўскі Пятро (1932–2006) — настаўнік, краязнавец, аўтар кнігі ўспамінаў пра Л. Геніюш “Наша Лорка” (Слонім, 2002). Жыў у мястэчку Дзярэчын на Зэльвеншчыне.
31. Зосьцы Верас (с. ). Друкуецца ўпершыню паводле аўтографа з архіва З. Верас (БДАМЛіМ, ф. 318, воп. 1, спр. 42). Сябра Тонік – Антон Шантыр (1919—1976), сын Зоські Верас і Фабіяна Шантыра (1887—1920). Шышэя Кастусь (1922-2004) – сябра Беларускай незалежніцкай партыі; у 1944 г. быў дэсантаваны на вызваленую саветамі тэрыторыю для арганізацыі беларускай нацыянальнай партызанкі; арыштаваны НКВД, пасля вызвалення жыў у Вільні. Абураныя паводзінамі Бядуліхі…– маецца на ўвазе Марыя Плаўнік, жонка беларускага пісьменніка Змітрака Бядулі (1886—1941). Шнаркевічыха – Шнаркевіч Надзея (1897–1974), настаўніца, супрацоўніца галоўнай управы Таварыства беларускай школы, рэдактар часопіса «Жаночая справа».
32. Юльяну Пшыркову (с. ). Друкуецца ўпершыню паводле аўтографа з архіва Ю. Пшыркова (ЦНБ НАН Беларусі, ф. 30, воп. 1, спр. 964). Пшыркоў Юльян (1912-1980) – літаратуразнавец, аўтар прадмовы да зб. Л. Геніюш “Невадам з Нёмана”.
33. Зосьцы Верас (с. ). Друкуецца ўпершыню паводле аўтографа з архіва З. Верас (БДАМЛіМ, ф. 318, воп. 1, спр. 42). Грынчык Мікола (1923—1999) – літаратуразнавец, прафесар Менскага інстытута культуры, доктар філалогіі. Марыя Канстанцінаўна Хайноўская – загадчыца бібліятэкі Саюза пісьменнікаў. Жонка пісьменніка Бароўскага…– маецца на ўвазе Баркоўскі Сцяпан (1905—1966) – літаратуразнавец і этнограф. Быў арыштаваны ў 1936 г., у Гулагу правёў 10 гадоў. Таўлай Валянцін (1914—1947) – паэт, дзеяч беларускага нацыянальнага руху ў Заходняй Беларусі. Панізнік Сяргей (нар. 1942) — беларускі паэт, краязнавец, перакладчык, грамадскі дзеяч. Бібіла Юлія (1897–1974) — бібліёграф; ліставалася з Л. Геніюш. Мальдзіс Адам (нар. 1932) — літаратуразнаўца, празаік, доктар філалагічных навук (1987). Новік-Пяюн Сяргей (1906—1994) – беларускі паэт, эсперантыст, вязень польскіх, нямецкіх і савецкіх турмаў. Кісялёў Генадзь (1931—2008) – гісторык і літаратуразнавец, доктар філалогіі.
34. Зосьцы Верас (с. ). Друкуецца ўпершыню паводле аўтографа з архіва З. Верас (БДАМЛіМ, ф. 318, воп. 1, спр. 42). Луцкевіч Лявон (1922—1997) – малодшы сын Антона Луцкевіча; каля дзесяці гадоў правёў у Гулагу. Берыя Лаўрэнцій Паўлавіч (1899–1953) — савецкі партыйны і дзяржаўны дзеяч, адзін з галоўных арганізатараў і кіраўнікоў палітычных рэпрэсіяў у СССР у 1930–1950-я гг. Дубоўка Уладзімір (1900–1976) – беларускі паэт і перакладчык.
35. Зосьцы Верас (с. ). Друкуецца ўпершыню паводле аўтографа з архіва З. Верас (БДАМЛіМ, ф. 318, воп. 1, спр. 42). Вялюгін Анатоль (1923–1994) — беларускі паэт і кінасцэнарыст. Семашкевіч Рыгор (1945–1982) — паэт, празаік, літаратуразнавец, крытык.
36. Алесю Белакозу (с. ). Друкуецца ўпершыню паводле аўтографа з архіва А. Белакоза. Шырма Рыгор (1892–1978) – беларускі харавы дырыжор, фалькларыст і грамадскі дзеяч, народны артыст СССР. Аляксандр Аляксандравіч – Аляксандр Галавач, дырэктар Зэльвенскай школы-інтэрната.
37. Аляксею Пяткевічу (с. ). Друкуецца ўпершыню паводле аўтографа з архіва А. Пяткевіча. Гоўгель Ніна Паўлаўна (сапр. Міклашэвіч; нар. 1929) – стрыечная сястра Л. Геніюш. Закончыла факультэт замежных моваў Гарадзенскага педагагічнага інстытута, дзе доўгі час працавала метадыстам завочнага аддзялення; жыве ў Гародні.
39. Аляксею Пяткевічу (с. ). Друкуецца ўпершыню паводле аўтографа з архіва А. Пяткевіча. Коўтун Валянціна (нар. 1946) — пісьменніца і грамадская дзеячка.