Чтение онлайн

– Прашу прабачэння, - сказаў ён вінавата.
– Але гэта так смутна - любіў я тваіх бацькоў, лепшых людзей не было - а ён, ну, гэта значыць…Ты-Ведаеш-Хто іх забіў. А потым - і тут уся закавыка і ёсць - ён паспрабаваў прыкончыць цябе. Ці тое жадаў, каб не засталося сведак, а можа, ужо проста так любіў забіваць. Але не змог! Ведаеш, з чаго ў цябе шнар на ілбе? Гэта табе не які-небудзь парэз. Такое застаецца, калі каго крануць моцныя злыя закляцці - а закляцці былі такія, што і тваіх бацькоў забілі, і ваш дом зруйнавалі - а на табе не спрацавалі, таму ты і знакаміты, Гары. Каго ён вырашаў забіць, ніхто не выжыў, ніхто, акрамя цябе, бо ён тады загубіў лепшых чараўнікоў і чараўніц - МакКінанаў, Боўнсаў, Прэветаў - а ты, маленькі, выжыў.

У мазгу ў Гары прамільгнуў нейкі вельмі хваравіты ўспамін. Калі Хагрыд дарасказваў сваю гісторыю, хлопчык раптам зноў убачыў асляпляльны пробліск зялёнага святла, прычым значна выразней, чым раней - і ўспомніў яшчэ адну рэч, упершыню ў жыцці: пранізлівы, халодны, жорсткі смех.

Хагрыд глядзеў на яго з смуткам.

– Я цябе на руках вынес з руін. Дамблдор загадаў. Прывёз цябе да гэтых вось….

– Абсалютная лухта!
– выклікнуў дзядзька Вернан. Гары так і падскокнуў; ён цалкам забыў аб прысутнасці Дурслі. Пры поглядзе на дзядзьку Вернана стала ясна, што да яго вярнулася яго звычайная самаўпэўненасць. Ён задзірліва глядзеў на Хагрыда і сціскаў кулакі.

– А зараз паслухай мяне, юнак, - раздражнёна сказаў дзядзька Вернон, - я згодны, у табе ёсць сёе-тое дзіўнае - я, праўда, упэўнены, што добрае лупцаванне хуценька б цябе вылечыла - што ж датычыцца тваіх бацькоў, яны былі псіхі, гэта ўжо дакладна, і, па-майму меркаванню, у свеце лягчэй дыхаецца без такіх, як яны - яны атрымалі па заслугах, чаго было чакаць ад усіх гэтых чараўнікоў, з якімі яны вадзіліся - я папярэджваў, што так і будзе, што яны рана або позна патрапяць у гісторыю…

Пры апошніх яго словах Хагрыд не вытрымаў і, ускочыўшы на ногі, выхапіў з-пад плашча патрапаны ружовы парасон. Наставіўшы яго, як шпагу, на дзядзьку Вернана, Хагрыд адчаканіў:

– Папярэджваю, Дурслі - я цябе папярэджваю - яшчэ адно слова…

Апынуўшыся тварам да твару з небяспекай быць насаджаным на лязо парасона барадатага страшыдла, дзядзька Вернан згубіў сваю рашучасць; ён распластаўся па сцяне і змоўк.

– І каб болей ані гуку, - Хагрыд, цяжка дыхаючы, сеў назад на канапу, дно якой на гэты раз не вытрымала і правалілася да самога ніза.

У Гары, тым часам, спелі ўсе новыя і новыя пытанні.

– А што здарылася з Валь… з Самі-Ведаеце-Кім?

– Добрае пытанне, Гары. Не ведаю. Знік. Праваліўся. У тую ж ноч, як паспрабаваў цябе забіць. Таму ты стаў яшчэ знакаміцей. Гэта, разумееш, загадка з загадак… Ён тады набіраў усё больш сілы, усё больш улады - чаго ж яму было знікаць? Нехта гавораць, памёр. Лухта! Я так скажу: у ім ужо і чалавечага не было анічога, каб памерці. Іншыя думаюць, ён усё яшчэ дзесьці тут, чакае, але ў гэта я таксама не веру. Людзі, якія былі з ім, вярнуліся да нашых. Гавораць, былі, маўляў, як бы ў трансе. Не адважыліся б яны прыйсці назад, калі б чакалі, што ён зноў вернецца. Я сабе так думаю: ён жывы, сядзіць дзесьці, але чароўную сілу страціў. І зараз занадта слабы, каб змагацца. Штосьці ў табе ёсць, Гары, што яго прыкончыла. Той ноччу здарылася такое, чаго ён не чакаў - хто яго ведае, праўда, што гэта такое было, - толькі нейкія твае чары забілі яго.

Хагрыд паглядзеў на Гары з асаблівай цеплынёй і павагай, але Гары, замест таго, каб адчуць сябе ўсцешаным, падумаў, што ўсё , што зараз адбываецца - жахлівая памылка. Чараўнік? Ён? Ды як такое можа быць? Усё жыццё яго даймаў Дадлі, тыранілі дзядзька Вернан і цётка Пятуння; калі б ён і на самой справе быў вядзьмак, чаму яны не ператвараліся ў жаб кожны раз, як замыкалі яго ў каморы? Калі калісьці ён перамог самага магутнага чарадзея на свеце, чаму тады Дадлі вечна штурхаў яго нагамі, як футбольны мячык?

– Хагрыд, - прагаварыў ён ціха, - мне падаецца, вы памыляецеся. Я не думаю, што магу быць чараўніком.

 На яго здзіўленне, Хагрыд толькі хіхікнуў.

– Не можаш быць чараўніком, значыць? І што, ніколі нічога не рабілася па тваім жаданні, ну, да прыкладу, калі ты сердаваў або палохаўся?

Гары паглядзеў у агонь. Зараз, калі яго аб гэтым спыталі… сапраўды, усе дзіўныя падзеі адбываліся менавіта тады, калі ён, Гары, быў чымсьці засмучаны або раз’юшаны… за ім ганяліся прыяцелі Дадлі, і ён раптам апынуўся па-за межамі дасяжнасці, незразумела як… ён не жадаў ісці ў школу з гэтай кашмарнай стрыжкай, і валасы адраслі… а ў самы апошні раз, калі Дадлі піхнуў яго, хіба ён не ўзяў рэванш, сам таго не ўсведамляючы? Хіба не ён напусціў на Дадлі ўдава?

Гары падняў вочы на Хагрыда і ўбачыў, што той увесь прамянее ад радасці.

– Чуеш?
– падміргнуў Хагрыд.
– Гары Потэр не чараўнік! Ха! Пачакай, яшчэ будзеш гонарам "Хогвартса".

Але дзядзька Вернан не збіраўся здавацца без бою.

– Хіба я не гаварыў, што ён не пойдзе туды?
– прашыпеў ён.
– Ён пойдзе ў "Хай Камеронс" і яшчэ будзе ўдзячны за гэта. Чытаў я вашы лісты - яму, ці бачыце, спатрэбіцца ўся гэтая лухта - кнігі замоваў, чароўная палачка і…

– Калі ён чаго захоча, такі ідыёт, як ты, яму не перашкода, - рыкнуў Хагрыд.
– Не пусціць сына Лілі і Джэймса Потэраў у "Хогвартс"! Здурнелі? Ды ён туды запісаны з нараджэння. Ён ідзе ў лепшую на свеце школу вядзьмарства і чараўніцтва. Сем гадоў, і ён не пазнае сам сябе. Будзе вучыцца з такімі ж, як сам, у самага знакамітага чараўніка, Альбуса Дамблдора.

– Я НЕ БУДУ ПЛАЦІЦЬ ЗА ТО, КАБ НЕЙКІ БЯЗМОЗГЛЫ СТАРЫ ДУРАНЬ ВУЧЫЎ ЯГО УСЯКІМ ЧАРОЎНЫМ ШТУЧКАМ!
– прароў дзядзька Вернан.

Але ён зайшоў занадта далёка. Хагрыд схапіўся за парасон і прыняўся раскручваць яго над галавой.

– НІКОЛІ, - загрукатаў ён, - НЕ - АБРАЖАЙ - АЛЬБУСА - ДАМБЛДОРА - У - МАЁЙ - ПРЫСУТНАСЦІ!

З размаху ён апусціў парасон, кончык якога паказаў на Дадлі - успыхнула фіялетавае святло, раздаўся гук выбухнуўшай петарды, металёвы скрыгат - і праз секунду Дадлі затанцаваў на месцы, прыціскаючы рукі да тоўстага заду і скуголячы ад болю. Калі ён павярнуўся спіной, стаў бачны завіток парасячага хвосціка, які высунуўся з прарэхі ў штанах.

Дзядзька Вернан заараў. Ён зацягнуў цётку Пятунню і Дадлі ў іншы пакой і, кінуўшы на Хагрыда зацкаваны погляд, зачыніў за сабою дзверы.

Хагрыд паглядзеў на парасон і прабег пальцамі па барадзе.

Нельга выходзіць з сябе, - прамармытаў ён з вельмі, зрэшты, ліхадзейскім выглядам, - ну, ды ўсё адно не спрацавала. Думаў ператварыць яго ў свінню, але, відаць, ён і так ужо амаль свіння, толькі хваста не хапала.

З-пад кашлатых брывей ён крыва кінуў погляд на Гары.

– Ты не расказвай пра гэта ў "Хогвартсе", - як бы між іншым, папрасіў ён.
– Я… мне…ммм…. Нельга мне займацца магіяй, разумееш. Мне, праўда, дазволілі сёе-тое, каб высачыць цябе, даставіць ліст і ўсё такое… ну, я таму так і ўхапіўся за гэтую справу…

– А чаму вам нельга займацца магіяй?
– спытаў Гары.

– Ох. Ну, я ж і сам вучыўся ў "Хогвартсе", але, па праўдзе сказаць, мяне гэта… выгналі. На трэці год. Зламалі чароўную палачку напалову, вось так вось. Але Дамблдор дазволіў мне застацца лесніком. Добры чалавек, Дамблдор.

– А зашто вас выключылі?

– Позна ўжо, а заўтра спраў шмат, - загаварыў Хагрыд гучна.
– У горад трэба, кніжкі там купіць і ўсё такое іншае.

Ён зняў з сябе тоўсты чорны плашч і кінуў яго Гары.

– На, накінь, - сказаў ён.
– Не бойся, калі будзе калоцца, у мяне там у кішэні вожыкі сядзяць.

Наступнай раніцай Гары прачнуўся рана. Хоць ён і разумеў, што ўжо святло, але вачэй не расплюшчваў.

"Гэта быў сон", - пераконваў ён сам сябе, - "мне прысніўся волат па імені Хагрыд, які прыехаў паведаміць, што я іду ў школу чараўнікоў. Зараз я расплюшчу вочы і апынуся ў сваёй каморы".